با توجه به نقش مهم ایراند در کمپرسورها در این مقاله قصد داریم عوامل موثر در خرابی ایراند را بیان کنیم. مواردی که در این مقاله عنوان می شود برگرفته از تجربه یک کمپانی خدمات اورهال ایراند می باشد.

فاکتورهای مشترک و عوامل موثر در خرابی ایراند:

  • یاتاقانها

از یاتاقانهای ایراند انتظار می رود که سالیان متوالی لقی داخلی در حد هزارم اینچ را حفظ کنند. یاتاقان ها بسته به شرایط طراحی و متغیرهای محیط با نرخ های گوناگون فرسوده می‌شوند. این متغیرها شامل تعداد، کیفیت و نوع بیرینگ ها، سرعت و فشار کاری ایراند،  سرویس فیلتراسیون و ظرفیت خنک کاری می‌شوند. در حالت طبیعی تولیدکنندگان عمر ۴۰ هزار ساعته برای بیرینگها عنوان می کنند.

این مقدار معادل کار ۲۴ ساعته به مدت ۵ سال یا بیشتر است. بنابراین پیشگیری از عوامل مخرب در جهت رسیدن به این زمان کارکرد خیلی مهم است.  روانساز آلوده مهمترین عامل تخریب ایراند نسبت به دیگر عوامل است. کمپرسورهای هوا در هر لحظه در حال حذف انواع آلودگی‌های موجود در هوا هستند. فیلترهای هوا تنها آلودگی‌های ۲۰ تا ۳۰ میکرون را از بین می‌برند و ذرات ریزتر از فیلترها عبور می کنند. همچنین فیلترهای هوا در مقابل بخارات شیمیایی که به روانساز و کمپرسور آسیب می رساند هیچ اثری ندارند. هر ذره کوچکتر از میکرون نامی فیلتر هوا می‌تواند وارد ایراند شود. علاوه بر این در صورت گرفتگی و اشباع فیلتر، هوا با غبارهای درشت به زور از طریق گسکت وارد می شود. روانسازهای پیشرفته  امکان کار طی زمان بیشتر بین هر بار سرویس روغن را فراهم ساخته اند، ولی نباید تبلیغات ساعت کارکرد ۸۰۰۰ ساعتی روغن ها را باور کنید. بعضی از فیلترهای روغن دارای یک سوپاپ است که با گرفتگی فیلتر و اختلاف فشار 2 تا 4 bar عمل کرده  و روغن بدون فیلتر شدن وارد ایراند میشود. در محیط های پرغبار ممکن است این اتفاق یک هفته پس از تعویض فیلتر روغن بیفتد بنابراین آنالیز مداوم روغن و توجه به آلارمهای کمپرسور اهمیت ویژه‌ای دارد. نقش روغنی که به ایراند تزریق می‌شود، خنک‌کاری حرارت ناشی از فشرده سازی هوا است. برای مثال یک کمپرسور ۷۵ کیلو وات گرمایی بین ۲۵۰ هزار تا ۴۰۰ هزار btu/hr ایجاد می‌کند. در دهه ۱۹۸۰ کمپرسور سازان طراحی کمپرسور را با حذف پمپ روغن ساده کرده و تنها به فشار مخزن روغن اکتفا کردند. روانساز از مخزن به رادیاتور و سپس به فیلتر روغن هدایت می شود سپس توسط شلنگ از فیلتر روغن به ورودی ایراند می‌رسد. هیچ مخزنی بین فیلتر روغن و ایراند وجود ندارد و در صورت گرفتگی فیلتر روغن، رادیاتور و شیلنگ ها، فشار روغن تغذیه ایراند کاهش می یابد. میزان فشار روغن در ترکیب با  سایز و محل تزریق به ایراند، دبی روغن کمپرسور را برای خارج سازی حرارت مشخص می‌کند. بنابراین فشار روغن برندهای مختلف و حتی مدل‌های مختلف یک برند با هم متفاوت هستند. به ندرت ممکن است در دستورالعمل کمپرسور، فشار تغذیه  ایراند را پیدا کنید. فشار تغذیه برابر است با فشار مخزن منهای افت فشار رادیاتور، فیلتر روغن، شلنگ ها و لوله های مسیر سیستم روان سازی.

در یک دستگاه معمولی 7bar،  فشار تزریق ۲۵bar در حالت زیر بار خواهد بود. فشار تغذیه ی کمتر از آن، عامل مهمی در خرابی ایراند است. بازرسی مناسب جهت پیدا کردن عوامل کاهش فشار تزریق ضروری است.

  • کمبود دبی روغن در شروع کار کمپرسور:

اگر در ابتدای کار ایراند، روغن کمی وارد آن شود،  یاتاقان ها چند ساعت بیشتر دوام نمی آورند اما طی چند دقیقه روتورها لقی و فشار بحرانی را از دست داده و قفل می‌شوند. این نوع خرابی ناشی از گرفتگی کامل مسیر روغن است که می‌تواند ناشی از خرابی oil stop valve یا خرابی پمپ روغن باشد. همچنین می تواند بیانگر یک گرفتگی در فیلتر روغن، رادیاتور، شلنگ ها و شیرهای سیستم روان‌سازی باشد. در این نوع خرابی کمپرسور ساعاتی کم قبل از قفل شدن کار می‌کند. علائم هشدار دهنده در این ساعات به شرح زیر است :

۱- کمپرسور، هوای فشرده خیلی کمی تولید می کند چون یکی از وظایف روغن، عایق کاری بین روتورها و پوسته و جلوگیری از فرارهوای فشرده است.

2- هیچ هوای گرمی از کولر روغن رد نمی شود چون در حالت عادی طی چند دقیقه روغن داغ شده و به سمت رادیاتور هدایت می‌شود.

3- شلنگهای روغن داغ نمی شوند چراکه روغنی به ایراند وارد نمی‌شود.

4- خروجی ایراند بسیار داغ میشود. به سوئیچ‌های دمای روغن جهت خاموشی اضطراری کمپرسور اکتفا نکنید اگر دبی روغن وجود نداشته باشد این سوئیچ و حتی سوئیچ دمای هوا ممکن است درست کار نکند.

همه ی انواع ایرند های نو و اورهال شده باید دارای روغن باشند که سیکل روان‌سازی  تسهیل شود اگر چه این عمل به تنهایی جلوی حادثه قفل شدن را نمی‌گیرد ولی مهلت عیب یابی و کارشناسی را بیشتر می‌کند

  • نقش وارنیش به عنوا یکی از عوامل موثر در خرابی ایراند:

روغن کمپرسور درعمل دچار شرایط بحرانی زیادی می‌شود. دمای روغن در محل‌هایی شاید  ۱۸۰ درجه فارنهایت گزارش شود  ولی در نقاطی از ایراند دمای آن خیلی بیشتر است. برش مکانیکی ترکیبات مولکولی افزاینده های روغن و همچنین مخلوط شدن مداوم با ذراتی که از محل فیلتر هوا وارد می‌شوند منجر به از بین رفتن کیفیت روغن به مرور زمان می شود. نتیجه آن به وجود آمدن ته نشین هایی است که بر لقی تاثیر گذاشته و ورودی تزریق را مسدود می‌کند. وارنیش در همه کمپرسور ممکن است اتفاق بیفتد و بیشتر مربوط به نحوه کاربری و  نگهداری آن می‌شود تا طراحی کمپرسور.

 یک قاعده کلی:

به ازای هر ۲۰ درجه افزایش دمای بالاتر از دمای نرمال کمپرسور  دوره تعویض روغن باید نصف شود. وارنیش در ابتدای کار خود باعث ایجاد بوی سوختگی در روغن می‌شود که به هنگام بازرسی و اضافه کردن روغن مشهود است ولی توصیه می‌شود روغن مورد استفاده  تحت آنالیز های مستمر قرار گیرد. میزان اسید و ویسکوزیته ی بالای روغن در آنالیز از علائم وارنیش است. تاثیرآن بر دیگر اجزای کمپرسور نیز نگران کننده است و تجربه نشان داده وجود مقدار کمی از وارنیش به وارنیش های بعدی سرعت میبخشد.  بنابراین همه اجزایی که در تماس با روغن هستند باید کاملاً دوباره تمیز شوند(فیلترروغن ،رادیاتور، شلنگها، ولوها، پمپ روغن، اویل استاپ ولو و…). افزودنی ضد وارنیش ممکن است به روغن جهت استارت اولیه اضافه شود ولی باز هم تعویض مکرر روغن و فیلتر ها جهت پاکسازی کامل روغن وارنیش شده ضروری است.